ΒΡΕΤΑΝΙΚΕΣ ΒΑΣΕΙΣ

Το Πρωτόκολλο 3 της Πράξης Προσχώρησης της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί τη νομική βάση που διέπει τις σχέσεις ανάμεσα στις περιοχές των Βρετανικών Βάσεων και την Ευρωπαϊκή Ένωση και διασφαλίζει ότι οι Κύπριοι πολίτες που ζουν και εργάζονται στις περιοχές των Βάσεων απολαμβάνουν τα δικαιώματα τους ως πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Σύμφωνα με το Πρωτόκολλο 3, οι Βρετανικές Βάσεις αποτελούν τελωνειακό έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ το Πρωτόκολλο καταγράφει συγκεκριμένους τομείς στους οποίους εφαρμόζεται το κοινοτικό κεκτημένο.

Ενόσω το Ηνωμένο Βασίλειο είναι Κράτος Μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Πρωτόκολλο 3 θα συνεχίζει να εφαρμόζεται χωρίς να υπάρχει η οποιαδήποτε αλλαγή. Συνεπώς οι ρυθμίσεις που ισχύουν σήμερα θα συνεχίζουν να εφαρμόζονται κανονικά. 

Με την απόφαση του Ηνωμένου Βασιλείου να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση προέκυψε ανάγκη για διευθετήσεις προς συνέχιση της εφαρμογής του κεκτημένου στους τομείς που προβλέπει το Πρωτόκολλο 3 στις Βρετανικές Βάσεις. Στόχος ήταν η διασφάλιση των δικαιωμάτων των Κυπρίων πολιτών που ζουν και εργάζονται στις Βάσεις και η αποφυγή επιβολής τελωνειακών ή/και άλλων συνοριακών ελέγχων ανάμεσα στις Βρετανικές Βάσεις και την υπόλοιπη Κύπρο. Ο στόχος αυτός επετεύχθη με τη συμφωνία επί νέου Πρωτοκόλλου για τις Βάσεις, το οποίο αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της Συμφωνίας Αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Το νέο αυτό Πρωτόκολλο θα τεθεί σε εφαρμογή μόνο σε περίπτωση συμφωνημένης αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Σε περίπτωση άτακτης εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ, το νέο Πρωτόκολλο δεν θα μπορεί να εφαρμοστεί εφόσον δεν θα υπάρχει Συμφωνία Αποχώρησης μεταξύ Βρετανίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ταυτόχρονα, το υφιστάμενο Πρωτόκολλο 3 θα πάψει να δεσμεύει το Ηνωμένο Βασίλειο, καθότι οι Συνθήκες και οι ρυθμίσεις της ΕΕ δεν θα είναι πλέον δεσμευτικές για τη Βρετανία. 

Λόγω της κατάστασης που προκύπτει από το ενδεχόμενο μιας άτακτης εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ, το Υπουργικό Συμβούλιο σε συνεδρία του στις 9 Απριλίου 2019 αποφάσισε όπως όλες οι αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας συνεχίσουν να εφαρμόζουν, στο μέτρο του δυνατού, τις πρόνοιες του Πρωτοκόλλου 3 της Συνθήκης Προσχώρησης της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τη μεταβατική περίοδο μέχρι την επίτευξη οριστικής διευθέτησης μεταξύ ΕΕ και Ηνωμένου Βασιλείου.  

Συνεπώς, σε περίπτωση άτακτης εξόδου του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ, πρόθεση της Κυπριακής Δημοκρατίας είναι να συνεχίσει να εφαρμόζει τις ρυθμίσεις και διευθετήσεις που ισχύουν σήμερα για τις Βρετανικές Βάσεις χωρίς καμία αλλαγή.

Το Ηνωμένο Βασίλειο, από πλευράς του, μας έχει ενημερώσει ότι ούτε αυτό επιθυμεί την αλλαγή των υφισταμένων ρυθμίσεων που εφαρμόζονται στις Βάσεις σε περίπτωση ενός άτακτου Brexit και ως εκ τούτου πρόθεσή του είναι να συνεχίσει να εφαρμόζει και αυτό τις ρυθμίσεις και διευθετήσεις που ισχύουν σήμερα για τις Βρετανικές Βάσεις χωρίς καμία αλλαγή.